του Παναγιώτη Δ. (Τάκη) Αλεξόπουλου, Καθηγητή Οργάνωσης και Διοίκησης Αθλητισμού, Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου
Α΄ μέρος: η ανάληψη των 59ων Διεθνών Παιδικών Αγώνων ως αντικείμενο αναπτυξιακής και θεσμικής ανάλυσης
Την 1η Σεπτεμβρίου 2026 απομένουν 299 ημέρες έως την έναρξη των 59ων Διεθνών Παιδικών Αγώνων «ΟΛΥΜΠΙΑ – ΗΛΙΔΑ 2027», στις 27 Ιουνίου 2027. Είναι η μεγαλύτερη διεθνή διοργάνωση που έχει αναλάβει ποτέ η Ηλεία: περισσότεροι από 1.500 αθλητές ηλικίας 12 έως 15 ετών, αποστολές πόλεων από δεκάδες χώρες, θεσμός αναγνωρισμένος από τη Διεθνή Ολυμπιακή Επιτροπή. Στο πρώτο από τα τρία αυτά κείμενα επιχειρώ μια συνολική ανάγνωση της ανάληψης ως αναπτυξιακού και θεσμικού εγχειρήματος. Στα επόμενα δύο εξετάζω τη διοίκηση και τη χρηματοδότηση, και έπειτα την κληρονομιά.
Μια διαδρομή που δεν ξεκίνησε το 2025
Η ανάθεση δεν ήταν συγκυριακή επιτυχία. Ο Δήμος Ήλιδας μετέχει στον θεσμό από το 2017, με αποστολές στο Κάουνας, στην Ιερουσαλήμ, στην Ούφα, στο Κόβεντρι, στο Λεόν, στο Ταλίν και στη Χουαλιέν. Επτά διεθνείς συμμετοχές σε μία σχεδόν δεκαετία δεν είναι επτά ταξίδια. Είναι συσσωρευμένη οργανωτική εμπειρία, διεθνείς επαφές και θεσμικό κοινωνικό κεφάλαιο. Δεν είναι, άλλωστε, τυχαίο ότι οι κανόνες του θεσμού απαιτούν από κάθε υποψήφια πόλη προηγούμενη συμμετοχή στους Αγώνες. Η φιλοξενία, δηλαδή, προϋποθέτει τη συμμετοχή, και αυτό οφείλει να αναγνωριστεί.
Η διεκδίκηση ξεκίνησε αρκετά πριν από την ανάθεση. Προηγήθηκε η εκδήλωση ενδιαφέροντος του Δήμου Ήλιδας και η κοινή πρόθεση των δύο δημάρχων προς τη διοργανώτρια αρχή, ακολούθησε η κατάρτιση και η κατάθεση του φακέλου υποψηφιότητας, έπειτα η ομόφωνη αρχική έγκριση από τη δεκαεννεαμελή Εκτελεστική Επιτροπή και, τελικά, η παρουσίαση στη Γενική Συνέλευση στο Ταλίν, όπου στις 4 Αυγούστου 2025 δόθηκε η εντολή διοργάνωσης, έναντι των υποψηφιοτήτων της Σεούλ, του Χάμιλτον, της Βομβάης και του Ριάντ. Τον Αύγουστο του 2026, στην τελετή λήξης των Αγώνων στη Χουαλιέν της Ταϊβάν, όπου συμμετείχαν πόλεις από 26 χώρες, η σημαία παραδόθηκε στην Ηλεία. Από εκείνη τη στιγμή, ο τόπος δεν είναι συμμετέχων αλλά οικοδεσπότης.
Το συμβολικό κεφάλαιο και τα όριά του
Η καθοριστική εξέλιξη ήταν η σύνδεση της αγωνιστικής εμπειρίας με το συμβολικό κεφάλαιο της Αρχαίας Ολυμπίας. Στην αρχαιότητα η Ήλιδα είχε τον οργανωτικό ρόλο στους Ολυμπιακούς Αγώνες, εκεί συγκεντρώνονταν και προετοιμάζονταν οι αθλητές, και η Ολυμπία ήταν ο ιερός τόπος της τέλεσης. Η ιστορική αυτή σχέση προσφέρει σήμερα μια σύγχρονη ταυτότητα: Ήλιδα ως οργάνωση, Ολυμπία ως τέλεση, Ηλεία ως διεθνής κληρονομιά. Δεν μιλάμε για σύνθημα ούτε για ιστορική αναπαράσταση, αλλά για ένα άυλο περιουσιακό στοιχείο που κανένας ανταγωνιστικός προορισμός δεν μπορεί να αντιγράψει.
Το συμβολικό κεφάλαιο, όμως, έχει ένα όριο: δεν μετατρέπεται μόνο του σε αναπτυξιακό αποτέλεσμα. Η Ηλεία δεν στερείται πλεονεκτημάτων. Διαθέτει τους δύο αρχαιολογικούς χώρους παγκόσμιας εμβέλειας, σημαντική αγροτική παραγωγή, εκτεταμένο παραλιακό μέτωπο, τις λιμενικές πύλες της Κυλλήνης και του Κατακόλου, αθλητικές εγκαταστάσεις, ανθρώπινο δυναμικό και σταθερούς δεσμούς με τη διασπορά. Δεν στερείται ούτε διαγνώσεων, αφού κατά καιρούς έχουν εκπονηθεί μελέτες που καταγράφουν επαρκώς προβλήματα και δυνατότητες. Το ερώτημα είναι άλλο. Μπορεί ο νομός να μετατρέψει τα πλεονεκτήματα, τις υποδομές και τη διαθέσιμη γνώση σε μετρήσιμη οικονομική και κοινωνική αξία και, τελικά, σε καλύτερη ποιότητα ζωής;
Η ολοκλήρωση του αυτοκινητοδρόμου Πατρών-Πύργου δημιουργεί νέα αντικειμενική συνθήκη, χωρίς να αποτελεί από μόνη της αναπτυξιακή πολιτική. Μειώνει τις χρονοαποστάσεις, δεν δημιουργεί αυτομάτως παραγωγικότητα, μεταποίηση, ποιοτικές θέσεις εργασίας, μεγαλύτερη τουριστική παραμονή ή δημογραφική αναστροφή. Η δημόσια πολιτική αποδίδει όταν λειτουργεί ως ενιαία αλυσίδα: μελέτη, απόφαση, χρηματοδότηση, υλοποίηση, μέτρηση, λογοδοσία. Αν λείπει ένας κρίκος, η διαδικασία διακόπτεται. Δεν αρκεί, επομένως, να συζητάμε ποιο έργο ζητάμε. Χρειάζεται να συζητάμε ποιο αποτέλεσμα επιδιώκουμε: όχι μόνο πόσα χρήματα δαπανήθηκαν αλλά πόσες θέσεις εργασίας δημιουργήθηκαν, όχι μόνο πόσοι επισκέπτες πέρασαν αλλά πόσες ημέρες παρέμειναν και πόσο κατανάλωσαν τοπικά, όχι μόνο πόσες εγκαταστάσεις κατασκευάστηκαν αλλά πόσο χρησιμοποιούνται.
Η διοργάνωση ως αντικείμενο διοικητικής ανάλυσης
Υπό αυτή την οπτική, οι Αγώνες του 2027 δεν είναι ένα εξαήμερο αθλητικό γεγονός αλλά ένα σύνθετο έργο με αμετάθετη ημερομηνία, πολλαπλούς εμπλεκόμενους φορείς και διεθνή αξιολόγηση. Αυτή είναι, ταυτόχρονα, και η αναπτυξιακή τους αξία, καθώς κινητοποιούν συντονισμένα φορείς που συνήθως λειτουργούν χωριστά: τους δύο διοργανωτές Δήμους, την Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας, τις υπηρεσίες υγείας και πολιτικής προστασίας, το Επιμελητήριο, την ξενοδοχειακή αγορά, τα σωματεία, τα σχολεία και τους πολιτιστικούς φορείς.
Η περιοχή, εξάλλου, παράγει ήδη διεθνώς αξιοποιήσιμο περιεχόμενο. Στα τέλη Αυγούστου, στο Αρχαιολογικό Μουσείο Ήλιδας, μια συναυλία με πανσέληνο συγκέντρωσε κοινό σε έναν χώρο που συνδέει αρχαιότητα, μουσική και σύγχρονη πολιτιστική ζωή. Τέτοιες εκδηλώσεις δείχνουν ότι η υποδομή της εμπειρίας υπάρχει. Το ζήτημα είναι αν θα συνδεθεί με τη διοργάνωση του 2027 μέσα σε ένα συνολικό σχέδιο προβολής και όχι ως σειρά αποσπασματικών πρωτοβουλιών.
Αξίζει, επίσης, να λεχθεί ρητά ότι θεσμικά η διοργάνωση ανήκει στους δύο Δήμους, αλλά η αναπτυξιακή της γεωγραφία είναι ευρύτερη και περιλαμβάνει ολόκληρο τον νομό, από τις πύλες εισόδου της Κυλλήνης και του Κατακόλου έως τις υπηρεσίες υγείας, τα καταλύματα, τις μεταφορές και τις τοπικές επιχειρήσεις. Και επειδή τις ημέρες αυτές εξειδικεύονται στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης οι εθνικές προτεραιότητες, η στιγμή είναι κατάλληλη ώστε το 2027 να τεθεί ως αναπτυξιακό και όχι μόνο ως αθλητικό ζήτημα.
Η προετοιμασία, τέλος, δεν είναι μόνο κόστος. Οι επόμενοι μήνες μπορούν να λειτουργήσουν ως περίοδος διεθνούς προβολής της Αρχαίας Ήλιδας, της Ολυμπίας, της Αμαλιάδας, της Κουρούτας, της ακτογραμμής και των τοπικών προϊόντων. Αυτό είναι το νόημα της μόχλευσης στη σύγχρονη βιβλιογραφία των μεγάλων γεγονότων: δεν αναμένουμε παθητικά αποτελέσματα, σχεδιάζουμε την αξιοποίησή τους. Στο δεύτερο μέρος θα εξετάσω το πιο πιεστικό σκέλος, δηλαδή τον χρόνο, τη χρηματοδότηση και τους κανόνες που προστατεύουν μια δημόσια διοργάνωση.
Σύντομο βιογραφικό
Ο Παναγιώτης Δ. (Τάκης) Αλεξόπουλος είναι Καθηγητής Οργάνωσης και Διοίκησης Αθλητισμού στο Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου και Διευθυντής του Εργαστηρίου iSport Management LAB. Διετέλεσε δύο φορές Κοσμήτορας και μέλος του Συμβουλίου Διοίκησης του Πανεπιστημίου, καθώς και επιχειρηματικός σύμβουλος του ΟΠΑΠ για δεκαπέντε χρόνια. Είναι μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου του ΕΚΔΔΑ και Επιστημονικός Υπεύθυνος του συνεδρίου Beyond Football.
Πηγή: patrisnews.com
